“Oude bomen buigen niet” - definitieve bescherming van zonevreemde bossen op komst

“Oude bomen buigen niet” - definitieve bescherming van zonevreemde bossen op komst

4 mei 2017

De Vlaamse Regering nam op 31 maart 2017 een eerste stap inzake de vaststelling van een ontwerpkaart van zonevreemde bosgebieden met een kwetsbaar en waardevol karakter. De bescherming betreft 12.262 hectare zonevreemde bossen, doch stoot nu reeds op kritiek wegens mogelijke onduidelijkheden, de opname van minder waardevolle bossen en het weglaten van enkele stukken waardevol bos in vergelijking met eerdere ontwerpversies. Eventuele opmerkingen of bezwaren met betrekking tot de ontwerpkaart kunnen worden ingediend tijdens het openbaar onderzoek dat loopt van dinsdag 16 mei 2017 tot en met vrijdag 14 juli 2017.

De huidige ontwerpkaart wordt opgemaakt in uitvoering van nieuw artikel 90ter van het Bosdecreet, ingevoegd middels decreet van 18 december 2015 (BS 29 december 2015).
Conform voormeld artikel werd de Vlaamse Regering belast met de opmaak van een kaart op perceelsniveau van de meest kwetsbare waardevolle bossen, niet gelegen in een zone sorterend binnen de categorie van gebiedsaanduiding “bos”, “parkgebied” of “reservaat en natuur”,  zoals aangewezen op de plannen van aanleg of ruimtelijke uitvoeringsplannen.

Deze bossen werden door de Vlaamse Regering geïdentificeerd aan de hand van een aantal criteria vermeld in artikel 90ter, §1 van het Bosdecreet, zijnde oppervlakte, biologische waarde, historiek, ligging ten opzichte van ruimtelijke structuren inzake bos en natuur en weging ten opzichte van de basiskaart van de inventaris van potentieel waardevolle bossen in Vlaanderen, uitgevoerd door het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek.

De Vlaamse Regering ging bijgevolg reeds over tot voorlopige bescherming van een aantal zonevreemde bossen. Hiervoor geldt nu reeds een principieel ontbossingsverbod.

Bezwaren kunnen tegen de voorlopige bescherming kunnen nog worden ingediend tot 14 juli 2017. Met een bezwaar aangaande het weglaten van bepaalde stukken waardevol bos in vergelijking met vorige ontwerpversies dient op grond van artikel 90ter Bosdecreet blijkbaar geen rekening te worden gehouden. De opmerkingen kunnen enkel betrekking hebben op het feit of een voorlopig aangeduid kwetsbaar waardevol bos al dan niet voldoet aan de criteria zoals vermeld in artikel 90ter, §1 van het Bosdecreet.

Voor de zodanig voorlopig of definitief vastgestelde beschermde zonevreemde bossen geldt zoals gesteld reeds een principieel verbod tot ontbossing.

Op grond van artikel 90ter, §7 Bosdecreet kan een vergunning voor de gehele of gedeeltelijke ontbossing van de betrokken percelen slechts worden verleend na voorafgaand besluit van de Vlaamse Regering. De Vlaamse Regering kan afwijken van het verbod op gemotiveerd verzoek, na advies van het Agentschap voor Natuur en Bos en na een 'integrale en geïntegreerde afweging', waarbij minstens rekening wordt gehouden met de ecologische waarde, de ruimtelijk-maatschappelijke context en de principes van de duurzame ruimtelijke ordening. Het verzoek tot afwijking dient bovendien een compensatievoorstel te bevatten zoals bedoeld in artikel 90bis, § 5 van het Bosdecreet.

Indien zulk besluit door de Vlaamse Regering wordt aangenomen, heeft men dus nog steeds een omgevingsvergunning nodig en blijven de regels rond compensatie gelden.

Indien de Vlaamse Regering daarentegen geen afwijking van het verbod verleent, moet voor het betrokken boscomplex een gewestelijk RUP worden opgestart, dat binnen 2 jaar te rekenen vanaf het besluit, voorlopig moet worden vastgesteld.

Bovendien vervalt het verbod tot ontbossing van rechtswege indien na de voorlopige vaststelling van de ontwerpkaart een gewestelijk RUP wordt vastgesteld dat betrekking heeft op de bossen vastgesteld op de kaart.

Na het openbaar onderzoek zal de kaart definitief worden vastgesteld, waarbij ten opzichte van de voorlopig vastgestelde ontwerpkaart slechts wijzigingen kunnen worden aangebracht, die gebaseerd zijn op of voortvloeien uit de tijdens het openbaar onderzoek geformuleerde opmerkingen.

De opname van een perceel bos op de door de Vlaamse regering vastgestelde kaart kan vaak een zware financiële aderlating betekenen voor de eigenaar van het perceel. Wij raden dan ook aan om gebruik te maken van de lopende bezwaarprocedure.

Het is dan ook aangewezen om een blik te werpen op de desbetreffende percelen vastgesteld op de ontwerpkaart, om zo mogelijke opmerkingen tijdig en met de nodige onderbouwing in te dienen. Dit kan op de websitehttps://www.natuurenbos.be/openbaaronderzoek

GD&A Advocaten staat u graag bij met verdere juridische advisering en/of desgevallende opmaak van een bezwaarschrift.

Auteur: Eline Schroyens

Meer info?
Contacteer Tom Swerts

Advocaat-vennoot
t 015/40.49.40 of tom.swerts@gdena-advocaten.be

Contacteer Alisa Konevina
Advocaat Celhoofd ruimtelijke ordening
t 015/40.49.40 of alisa.konevina@gdena-advocaten.be